Kuálástemniävuh
Nothing found.
Kuálástemniävuh
Luođđimnáál tiätuvuárháh:
Kuálástemsäänih: ak kuálástem.pdf
Printtii teikkâ vuorkkii tiäturân
Pyydykset ja välineet – Pivdoseh já niävuh
airo – áiru, ááiru
haavi – haavi
jata – joddee
kalakellari – kyelikiällár
käpy (verkon korjaukseen) – kiäpu, kiävu
mela – meeli, mele
nuotta – nyetti, nyeti
siima – sijmá, siijmá
siima (selkäsiimassa) – vuoggâčielgi
syötti, täky – septi, seepti
ulku – ulgâ, uulgâ
vapa – stággu
venesatama – sátku
verkko – viermi
viehe – vuoggâ, vuogâ
äyskäri – asker ~ ávskár
© Sámediggi – Sämitigge – Sääʹmteʹǧǧ
Viermikuálástem
Nothing found.
Viermikuálástem
Luođđimnáál tiätuvuárháh:
Kulgâdemsäänih: ak kulgademsäänih.pdf
Printtii teikkâ vuorkkii tiäturân
Tállân, ko jieŋah šuddeh te kuálásteijeeh vyelgih suáppuđ viermijd čáácán. Peeivi vyerdim maŋa sij vyelgih kuohâđ viermijd. Jis sij koddeh kuolijd te taid ferttee čuomâstiđ já čolliđ. Ko viermih pajeduvvojeh čääsist te toh láá njuoskâm. Tondiet toid ferttee pieijâđ kuškâđ uulgâi oolâ. Tovle puoh pyeremuš äigi kuálástiđ lâi esken čohčuv tondiet ko viermih lijjii talle pumbulist rähtum já keessiv toh njivluu jotelávt. Čohčâ lii vala-uv puoh tehálumoš kuálástemäigi, ko talle lii šaapšâ kođoäigi já tot cááŋá pyereest viärmán.
Kulgâdem-video:
Video pyevtitteijee: Meccihaldâttâs/Yle Sápmi
Muštâleijee: Biret-Ingá Pieski
Video luosâpivdemsäänih – Videon lohenkalastussanasto
teedâ, tedduu – paino
čyeimi – sauvoin
čuáimuđ, čuáimum – sauvoa
Tiänu – Teno-joki
viermi, viermih – verkko
kááijumliivih – pelastusliivi
kulgâdiđ, kuulgâd – kulkuttaa, ajoverkkokalastus
kobđottâs – kelluke
luosâ – lohi
luosâšoŋŋâ – lohenpyynti-ilma/-keli
rešmi – verkon paula
suhhee – soutaja
vyelirešmi – alapaulu
© Sámediggi – Sämitigge – Sääʹmteʹǧǧ
Golgadeapmi
Sáimmastallan
Čollim
Nothing found.
Čollim
Luođđimnáál tiätuvuárháh:
Čollim-sänilisto: ak čollim.pdf
Printtii teikkâ vuorkkii tiäturân
© Sámediggi – Sämitigge – Sääʹmteʹǧǧ
Viermij čihtâm
Nothing found.
Viermij čihtâm
Luođđimnáál tiätuvuárháh:
Čihtâmsäänih: ak čihtâm.pdf
Suomi – Inarinsaame
käpy – kiäpu, kiävu
paula (verkon) – rešmi, reešmi
reikä (verkossa) – idâluátu, -luáđu
pitkäsiima – vuoggâčielgi
selkäsiima – njomâldâh, njomâlduv
silmäpako (solmuvirhe verkossa) – jotteečalme
verkko (isosilmäinen) – juálooh
verkko (pienisilmäinen) – paskooh
Verbit – Veerbah
paikata verkkoa – čihtâđ, čiivtâm, čihtá
pauloittaa (verkkoa) – muárdiđ, muárdám
tehdä virhe verkkoa kutoessa – eeijiđ, iäjám, iäjá
© Sámediggi – Sämitigge – Sää´mte´ǧǧ
Uággum
Nothing found.
Uággum
Luođđimnáál tiätuvuárháh:
Uággumsäänih: ak uággum.pdf
Kuálástemsäänih: ak kuálástem.pdf
Printtii teikkâ vuorkkii tiäturân
Suomi – Inarinsaame
avanto – runne, rune
kaira – jieŋânááváár
mato – máátu, mááđu
onki, viehe, vapa – vuoggâ, vuogâ
sohjokauha – šuávlikukse, -kuvse
täky – septi, seepti
uistin – uuštâ, uštuu
Verbit – Veerbah
syödä (kalasta) – časkâdiđ, časkâd
saada (kala) – koddeđ, kodám
nykiä (siimasta) – nivkkeđ, nivkká
nykiä (siimaa) – nivkkođ, nivkko
kairata/porata – puuhâđ, puuvâm, pohá
onkia – uágguđ, uágum, uággu
© Sámediggi – Sämitigge – Sää´mte´ǧǧ
Risseäiđi -video
Nothing found.
Risseäiđi -video
Risseäiđi rähtoo vuosij merkkim várás keessiv ađai talle ko láá loostah muorâin. Taan risseääiđi ceggim lii heiviittum tälvimaailmân
Videost Aanaar sämikielâg tipšopárnááh peessih ceggiđ risseääiđi, ko Mánnu Säämipárnái kulttuurkuávdáš uárnee Párnái äiđipargoh-tábáhtus Sajos šiljoost.
Pyevtitteijee: Sämitigge, Kuáti-proojeekt (2015)
© Sámediggi – Sämitigge – Sää´mte´ǧǧ
Reʹssčuâl
Poccuuh já puásuipargoh
Nothing found.
Poccuuh já puásuipargoh
Luođđimnáál tiätuvuárháh:
Infotekstâ: ak info puásuipargoh.pdf
Puásuituálusäänih: ak_säänih_puásuituálu.pdf
Printtii teikkâ vuorkkii tiätur
Videoh:
Ǩiđđpuäzz-video nuorttâlâškielân (Kiđđâpuásui)
Vyesimerkkim lii keessiv. Talle uccâ vuásááh uážžuh omâsteijeidis meerhâ peljijd. Poccuuh läävejeh uážžuđ noomâs ton mield maggaar kuolgâ, koorood já čuárvih tain láá.
Motomeh nomâttâsah ivnij mield:
kobbâ
aaibâs vielgis puásui, mast koozah-uv láá vielgâdeh
jievjâ
vielgis puásui, mast koozah sättih leđe čappâdeh
čuoivâg
vielgislágán puásui
muuzzig
sevŋiskuolgâg puásui
Motomeh nomâttâsah ave mield:
vyesi
eidu šoddâm poccuuvyesi
čiermih
vuálá ive puáris puásui
vuonjâl
njiŋálâs puásui nube täälvi
áldu
kuáddám njiálâs puásui
vaareeh
ores puásui nube täälvi
sarves
rävis ores puásui
spääilih
käldejum rävis ores puásui
ergi
tamâttum rävis ores puásui
© Sámediggi – Sämitigge – Sää´mte´ǧǧ
Kiđđpuäzz
Pygálys
Nothing found.
Pygálys
Materiaali sistuálu:
Infotekstâ, savâstâllâm, säänih: ak pygálys.pdf
Puásuituálu-sänilisto: ak säänih puásuituálu.pdf
Printtii teikkâ vuorkkii tiäturân
Savâstâllâmfáádáh:
Mii pygálysást tábáhtuvá?
Moi pehti puásuiulmuuh vyejetteh poccuid pygálysááiđán?
Mii lii ton uccâ ääiđi nommâ, kost puásuiulmuuh keessih jieijâs poccuid kontturân?
Maid lohhee parga kontturist?
Mondiet elleituáhtár lii fáárust pygálysást?
Láá-uv tust poccuuh?
Lah-uv lamâš pygálysást?
© Sámediggi – Sämitigge – Sää´mte´ǧǧ
Vyesimiärkkum
Nothing found.
Savâstâllâmfáádáh:
Mii lii vyesi?
Mii lii vyesimiärkkum?
Maht vuosijd läävejeh miärkkuđ?
Kuás vuosijd läävejeh miärkkuđ?
Mii vyesimiärkkumist tábáhtuvá?
Mii lii peljimerkkâ?
Magarijd pitáid peeljijn läävejeh čuoppâđ ađai magareh meerhah láá?
Mon miärkánsun videost vyesi merkkâdui?
Magarijd nijbesaanijd tun huámmáših videost?
Teot (korvamerkissä) Nijbesäänih
allapäällä oovdeldmaajeeld
altahanka skivŋe
haara kyever
halki luoddistah
lovi cekki
pistel särgi
poikki rasta
pykälä pittá
päältahanka njavkke
reikä räigi
teroitettu čuvâstâh
tolppa stuálppu
vita vine
tiili tijlâ
© Sámediggi – Sämitigge - Sää´mte´ǧǧ[/vc_column_text]ak ds nk su bohccomearkkat.pdfak vyesimiärkkum já peljimeerhah info.pdfak nijbesäänih.pdfds miessemearkun ja bealljemearkkat info.pdfds niibesánit.pdf
Puásuituálukuávlu já palgâseh
Nothing found.
Puásuituálukuávlu já palgâseh
Luođđimnáál tiätuvuárháh:
Infotekstâ: ak palgâseh.pdf
Printtii teikkâ vuorkkii tiäturân
Puásuituálukuávlu já palgâseh:
Puásuituálukuávlu lii laavâst meridum kuávlu, kost hárjutteh puásuituálu
Suomâst láá ohtsis 56 palgâsid já Säämist tain 13
Suomâ Sämikuávlu palgâseh:
Paištuodâr
Kaalduáivi
Njiävđám
Mudusjävri
Vääččir
Paččvei
Avveel
Pänituodâr
Sállevääri
Myeđhituodâr
Näkkälä
Kietâruotâs
Lappi
Käldee: http://paliskunnat.fi/py/paliskunnat/
© Sámediggi – Sämitigge – Sää´mte´ǧǧ